چرا بهار برای پرندگان چالشبرانگیز است؟
۱. افزایش گردههای گیاهی و آلایندهها:
با شروع فصل بهار، گردههای درختان و گلها در هوا پخش میشوند. پرندگان، بهویژه آنهایی که در فضای باز یا نزدیک پنجرهها زندگی میکنند، ممکن است این گردهها را تنفس کنند که باعث تحریک مجاری تنفسی و آلرژی شود.
۲. تغییرات دمایی ناگهانی:
دمای هوا در بهار نوسانات زیادی دارد. این تغییرات میتوانند باعث ضعف سیستم ایمنی پرندگان شوند و آنها را مستعد بیماریهای تنفسی کنند.
۳. افزایش رطوبت و رشد قارچها:
رطوبت بالا در برخی مناطق، بهویژه در قفسهایی که تهویه نامناسب دارند، زمینه را برای رشد قارچها و باکتریهای مضر فراهم میکند. استنشاق این عوامل بیماریزا میتواند باعث بروز مشکلات تنفسی شود.
بیماریهای شایع تنفسی در پرندگان در فصل بهار:
سرماخوردگی و عفونتهای تنفسی ویروسی:
سرماخوردگی در پرندگان معمولاً در اثر نوسانات دمایی و قرار گرفتن در معرض هوای سرد و مرطوب رخ میدهد. این بیماری میتواند زمینهساز عفونتهای باکتریایی جدیتر مانند ذاتالریه شود.
علائم:
- عطسه مداوم
- خروج ترشحات شفاف یا زردرنگ از بینی
- تنفس صدادار و سخت
عفونتهای باکتریایی دستگاه تنفسی:
برخی از باکتریها مانند مایکوپلاسما و کلامیدوفیلا میتوانند باعث عفونتهای حاد تنفسی در پرندگان شوند. این عفونتها معمولاً در شرایط استرسزا مانند تغییرات ناگهانی آبوهوا یا قرار گرفتن در محیطهای آلوده بروز پیدا میکنند.
علائم:
- تورم و قرمزی چشمها
- سرفه و خسخس سینه
- بیحالی و کاهش اشتها
آسپرژیلوزیس (عفونت قارچی ریه):
آسپرژیلوزیس یکی از خطرناکترین عفونتهای تنفسی پرندگان است که در اثر استنشاق اسپورهای قارچ آسپرژیلوس ایجاد میشود. این قارچ در محیطهای مرطوب و قفسهای آلوده رشد میکند.
علائم:
- تنفس سخت و باز کردن منقار هنگام نفس کشیدن
- کاهش وزن
- خستگی و بیحالی
آلرژیهای فصلی:
حساسیت به گرده گیاهان، گرد و غبار یا حتی مواد شیمیایی موجود در محیط (مانند خوشبوکنندههای هوا) میتواند باعث آلرژیهای تنفسی در پرندگان شود.
علائم:
- عطسههای مکرر
- ترشحات بینی
- خاراندن مداوم چشم و بینی
-
بیماریهای انگلی (کَنههای تنفسی):
برخی انگلهای خارجی مانند کَنههای تنفسی در فصل بهار فعالتر میشوند و میتوانند باعث مشکلات تنفسی شدید شوند.
علائم:
- تنگی نفس
- باز کردن دهان برای نفس کشیدن
- کاهش فعالیت و انرژی
-
راههای پیشگیری از مشکلات تنفسی پرندگان در بهار:
۱. کنترل دما و رطوبت محیط:
- از نوسانات شدید دما جلوگیری کنید و قفس را در مکانی با دمای ثابت قرار دهید.
- رطوبت محیط را متعادل نگه دارید (بین ۴۰ تا ۶۰ درصد).
۲. حفظ نظافت قفس و محیط زندگی:
- قفس پرنده را بهطور مرتب تمیز کنید و از تجمع گرد و غبار جلوگیری کنید.
- از کفپوشهای مناسب و ضد قارچ استفاده کنید.
- آب و غذای تازه در اختیار پرنده قرار دهید و از کپکزدگی غذا جلوگیری کنید.
۳. تهویه مناسب محیط:
- اگر پرنده در خانه نگهداری میشود، از پنجرههای دارای فیلتر گرده و آلودگی استفاده کنید.
- قفس را در مکانی با جریان هوای مناسب اما بدون تماس مستقیم با باد سرد قرار دهید.
۴. جلوگیری از تماس با محرکهای آلرژیزا:
- از خوشبوکنندههای هوا، اسپریهای شیمیایی و دود سیگار در محیط پرنده استفاده نکنید.
- اگر در محیط باز از پرنده نگهداری میکنید، سعی کنید محل قفس را دور از گلها و درختانی که گرده زیادی تولید میکنند قرار دهید.
درمان مشکلات تنفسی پرندگان در بهار:
۱. مراجعه به دامپزشک در صورت مشاهده علائم شدید:
اگر پرنده شما علائمی مانند تنفس سخت، ترشحات بینی و کاهش فعالیت دارد، باید فوراً به دامپزشک مراجعه کنید. برخی از مشکلات تنفسی میتوانند به سرعت پیشرفت کرده و کشنده شوند.
۲. استفاده از داروهای تجویز شده:
- آنتیبیوتیکها برای عفونتهای باکتریایی
- داروهای ضدقارچ برای درمان آسپرژیلوزیس
- آنتیهیستامینها برای کنترل آلرژی
۳. بخور درمانی و تأمین رطوبت مناسب:
- در برخی موارد، استفاده از بخور گرم و مرطوب (پس از مشورت با دامپزشک با توجه به شرایط پرنده انجام شود.) میتواند به باز شدن راههای تنفسی پرنده کمک کند.
اطمینان حاصل کنید که محیط پرنده بیش از حد خشک یا بیش از حد مرطوب نباشد.