درمان برخی بیماریهای کبوتر

1- انگل و انواع مختلف آن شامل کرم, شپش, حشره, سگ مگس و کاکسیودوس 
2- خوره (کنکر) و انواع آن
3- ترشی معده و آب نگاهداشتن در معده

4- بیماریهای دستگاه تنفسی شامل قارچها, کرمهای ریز و ویروس

5- بیماریهای دستگاه گوارشی شامل ایکولای, پاراتایفوید (سلمونلا6- ویروس و انواع آن شامل نیوکاسل, زیگیل و غیره
7- چند نکته مفید درباره نگهداری کبوتر در بهترین شرایط و جلوگیری از بیماری
1-انگل:

1/1کرم: بطور کل 3 نوع کرم در کبوتران پیدا میشه, عبارتند از کرم گرد, کرم موئی, و کرم نواری.تشخیص: کرم گرد بصورت میله باریک حدود 2 تا 3 سانتیمتر برنگ قهوه ای روشن, کرم نواری اندازه مختلف بصورت تیکه های بهم چسبیده برنگ سفید هر دو بعظی مواقع در داخل فضله نمایان میشوند. کرم و یا انگل باعث ظعیف شدن کبوتر میشه, ناراحتی گوارشی تولید میکنه و حتی مرگ (اگر تعدادش زیاد باشه).تولید مثل کرم گرد و موئی شبیه بهم است, از طریق تخم است که داخل فضله میباشد و بعد از خوردن تخم توسط کبوتر دوره زندگیش شروع میشه. ولی کرم نواری برای تولید مثل نیاز بواسطه ای مثل سوسک و یا حشره کوچک داره باینصورت که تخم کرم نواری بعد از خروج از بدن کبوتر توسط حشره خورده میشه و یک رشد نسبی انجام میده و بعد که توسط کبوتر از لابلای فضله خورده میشه دوره حیاطش رو باز شروع میکنه. تخم کرم بمدت 6 ماه میتونه خارج از بدن کبوتر زنده بمونه . بنده هر 6 ماه یکبار تمام کبوترانم را دوای کرم میدم و بلافاصله حداقل برای 2 روز بعد از دارو دادن زمینشونو پاک میکنم و سریع با شعله آتش زمین رو سطحی میسوزونم.

 معالجه: داروئی باید استفاده بشه که برای رفع هر 3 نوع کرم مفید قرار بگیره و نه فقط یکنوع کرم (گرد) که بیشتر داروخانه ها میفروشند. یکی از بهترین داروها ماکسیدکتین (Moxidectin) که براحتی در آب حل میشه. بنظر من داروی آیورمکتین(Ivermectin) برای رفع انگل (کرم) زیاد موثر نیست. موقعیکه دارو برای رفع کرم میخرید مطمئن بشید برای رفع هر 3 نوع کرم خوبه و شامل پیرانتل پاموته(Pyrantel Pamoate) و پارازیکوانتل (Paraziquantel) است. ماکسیدکتین برای رفع کرمهای گرد و موئی بسیار موثره و اگر پارازیکوانتل داشته باشه برای رفع کرم نواری هم موثره. اگر بخواهید دارو فقط برای رفع کرم نواری استفاده کنید, داروش اسمش پرازیوت هست. طرز استفاده دارو باید روی محتوا باشه. برای استفاده ماکسیدکتین و یا پرازیوت 2 میلی گرم (اگر پودره) و یا 5 میلی لیتر (اگر آبکیه) در یک لیتر آب بمدت 1 روز, تکرار بعد از 3 هفته.

اگر احساس کردید که کبوتراتون بعد از دارو هنوز مبتلا هستند باید هر 3 هفته یکبار برای مدت 6 ماه دارو دادن رو بکبوترانتان ادامه بدید. بنده با استفاده شعله آتش و سوزاندن سریع و سطحی تونستم انگل رو در کبوترام از بین ببرم و کنترل کنم. چرا هر 6 ماه انجام میدم بخاطر اینکه کبوتر ها میایند زیر طوری و همیشه پرنده های وحشی که حمل کننده کرم هستند روی طوری میشینند و فضله میکنند. 2/1- انگل شپش, حشره و سگ مگس  شناسائی: شپش روی پر کبوتر زندگی میکنه و تغذیه میکنه و پر کبوتر رو سوراخ سوراخ میکنه و صدمه میزنه. شپش بسیار ریز و قهوه ای رنگه و در شاپرها و اطراف دم و پر گردن زندگی میکنه. حشره در روی بدن زندگی میکنه متل یک عنکبوت ریزه (زیر میکروسکوپ) از خون کبوتر تغذیه میکنه و کبوتر رو ناراحت و ضعیف میکنه. سگ مگس در لابلای پرهای کبوتر زندگی میکنه از خون کبوتر تغذیه میکنه و بشکل مگس ولی بدن سفتی داره.

طرز درمان: استفاده پرمکترینII محلول 10% استفاده میشه, باندازه 4 قاشق ناهار خوری در 15 لیترآب, برای آب تنی کردن کبوتران. برای کبوتران که آب تنی نمیکنند کبوتر را در محلول با دست آب تنی بدهید. بعد از مصرف آب تنی, آب باقیمانده در تشت را با جارو بدر و دیوار گنجه بپاشانید. این دارو بسیار سریع عمل میکنه و حدود چندین ماه موثره و لطمه ای بکبوتر و یا پرهاش وارد نمیکنه. موقعیکه با آب حل میشه رنگ آب رو بصورت شیر در میاره. حتی شنیدم در کشتن تخم کرم هم موثره.

 انگل کاکسیدیا: بصورت تخم از طریق فضله از بدن خارج میشه حدود 4 تا 5 روز طول میکشه که با عوض شدن در دوره حیاطی تبدیل بتخمی بشه و نیاز بمحیطی نسبتا’ گرم و مرطوب داره. بعد از کامل شدن تخم اگر کبوتر تغذیه اش بکنه ( قاطی دون و یا فضله) در داخل بدن کبوتر شروع برشد و ازدیاد میکنه. کاکسیدیا در بدن کبوتر باعث از دست رفتن پروتئین و الکترولایت میشه.

طرز تشخیص: کبوتر مبتلا به کاکسیدیا در حد بالا فضله آبکی و بعضی مواقع سبز رنگ نشون میده, وزن کم میکنه و آب زیاد میخوره که باعث میشه الکترولایت از دست بده و بیحال وسست میشه. بطور کلی کاکسیدیا در تمام گنجه ها پیدا میشه, فقط زمانی اثرات منفی داره که تعداد اونها در بدن کبوتر بعللی زیاد میشه (گنجه مرطوب و گرم و کثیف.(

طرز درمان: استفاده سودیم سولفامتزین 12.5% ( Sodium Sulfamethazine 12.5%) باندازه 2 قاشق چایخوری (8 میلی لیتر) در یک لیتر آب بمدت 5 روز.
مبحث دوم, بیماری خوره (کنکر) و انواع آن:کنکر یا خوره بیماری که توسط جانور انگلی بنام تریکوموناس بکبوتر صدمه میزنه و بسیار سریع ازدیاد پیدا میکنه. بندرت کبوتر مسن بطور حاد مبتلا به این بیماری میشه ولی کبوتر جوجه این بیماری رو از والدین میگیره و سریع در بدنش پخش میشه و اگر زود درمان نشه باعث مرگش میشه. هر موقع والدین بجوجه هاشون غذا میدهند یکمقدار تریکوموناس بهشون میده بصورت کنترل شده که جوجه پادزهر در بدنش تولید کنند. موقعی جوجه مریض میشه که والدین بی اندازه تریکوموناس به جوجه میدهند. حالا چرا این عمل میشه, اگر والدین مصونیتشون پائین رفته باشه و یا استرس زیاد داشته باشند تریکوموناس بیش از اندازه و بدون کنترل به جوجه ها داده میشه. یا اگر کبوتر جدید با نوع مختلف خوره بگنجه وارد بشه مسئله خوره تولید میشه و ازدیاد پیدا میکنه. بطور عموم کنکر در 4 قسمت بدن کبوتر ظاهر میشه. 1_ دهان2_ گلو, 3_ روده و معده 4 مخرج.

شناخت خوره:بصورت یک ماده و یا جرم زرد رنگ پنیر مانند در دهان و یا گلو و بصورت غده چربی در مخرج نمایان میشه. البته در روده و معده هم بهمان صورت نمایان میشه ولی بعد از کالبد شکافی دیده میشه. خوره در گلو باعث بزرگی گلو میشه, کبوتر پژمرده حال و پرهایش پف میکنه, فضله مرطوب تا آبکی برنگ سبز, آب زیاد میخوره, دون هم بیش از حد معمول میخوره, وزن کم میکنه و راضی بپرش نیست, اگر خوره معده داشته باشه سیخ میشینه (سر بیش از حد بالا و دم پائین). جوجه رو بعد از 10 روز تولد باید هر روز در کاسه چک کرد مخصوصا’ دهان و گلوشو. اگر کاسه زیاد از حد خیس باشه که جوجه خودشو کثیف کنه, احتمال وجود خوره هست. درمان: خیلی عشقبازها قبل از جفت انداختن بتمام والدین دوای کنکر میدند. بنده مخالفم, این عمل آدم تنبله. جوجه رو باید مرتب چک کرد و اگر علائمی نشون بده بعد داروی کنکر بدید. بهترین داروی کنکر برای جوجه ها قرص بنام اسپارتریکس
( Spartrix) که محتواش ترایکوموناکسیدال ( Trichomonacidal) است, روزی یک قرص برای 1 تا 3 روز بستگی به کهنگی بیماری داره.کبوتر مسن داروهای محتلف مترونیدازول, رانیدوزول, کارنیدوزول, دیمترادازول ( Emtryl).  اگر داروی کنکر برای کبوترانتان استفاده میکنید بهتر است که هر سال نوعش رو عوض کنید که تریکوموناس ها بهش عادت نکنند و سپر دفاعی تولید کنند. کنکر مرطوب که در روده و معده نمایان میشه براحتی درمان نمیشه و داروشم جدیدا’ ببازار اومده که بنام بریماکس است و محتواش 6 نوع داروی مختلفه بنامهای کاپتیس جاپونیکا (Coptis Japonica), و کرکوما لونگا ( Curcuma longa), و داکوس کاروتا ( Daucus Carota), و کروکوس ساتیوس (Crocus Sativus), و واسینیوم میرتیلوس (Vaccinium Myrtillus), و ایریدیس رایزوم (Iridis Rhizome). دلیلش برای نگاشتن محتوا این است که اگر داروخانه با اسم بریمکس آشنا نبود شاید نام داروها کمک کند. این جدیدترین و بهترین دارو برای رفع بیماری خوره مرطوب داخلی بشمار میآد. مقدار مصرف باندازه 5 گرم در 4 لیتر آب بمدت 5 روز متوالی. مقدار مصرف و زمان داروهای دیگرهم بهمین میزان است.

مبحث سوم, بیماری ترشی معده با نگاهداشتن دانه ویا آب خالی. اکثریت ترشی معده توام با نگاهداشتن دانه (هضم نکردن) علتش یک نوع خوره/ کنکر بصورت کلوخه داخل روده و یا نزدیک مخرجه. زمانیکه این کلوخه بزرگ میشه جلوی مجرای تنفس و شکم رو میگیره. طرز شناخت: کبوتر علائم خوره رو نشون میده که در مبحث خوره توضیح داده شده بعلاوه دون تو شکمش نگهمیداره بیش از یک روز.طرز درمان: قرص اسپارتیکس 3 تا 5 روز متوالی بعلاوه آنتی بیوتیک عمومی بعلاوه الکترولایت بعلاوه ویتامین ها.در مورد نگاهداشتن فقط آب در معده, بحث دیگری است اونهم بعلت باکتریست که باعث مسدود کردن عضلات و اجازه ندادن خروج آب میشه. طرز درمان: دو نوع درمان مرسومه, یکی چائی تند از پودر دانه رازیانه برای مدت 3 تا 5 روز بدون دسترسی بآب دیگر. این باعث میشه ماهیچه های ورودی معده رو استراحت بده و باز کنه. بعضی از عشقبازها بهمین قانع هستند و دیگه آنتی بیوتیک نمیدهند و بعضی ها بعد از باز شدن معده برای مدت 3 تا 5 روز داروی سودیم سولفامتزین 12.5% باندازه 5 میل در یک لیتر آب میدهند. بعظی از دوستان هم دیدم چائی رازیانه نمیدهند و فقط داروی سودیم سولفامتازین 12.5% میدند برای 5 روز. بنده ترجیح میدم اول چائی رازیانه بدهم و وضعیت کبوتر رو چند روز زیر نظر بگیرم, اگر مسئله کاملا’ رفع شد و کبوتر سرحال شد دیگه دارو نمیدم ولی اگر کبوتر یکمقدار پف کرد حتما’ 5 روز داروی سدیم سولفامتازین 12.5% میدهم.  #(کبوتران مسن بیشتر یکی از صدمات و علائم بالا رو نشون میده. طرزدرمان: بخاطر اینکه این باکتری بنوع های مختلف پدیدار میشه یک دارو شاید برای تمام باکتریها موثر واقع نشه. در هر حال موثرترین دارو تا بامروز به ترتیب ارجعیت عبارتند از: آ). بیتریل 2.5% بمقدار یک میل در یک لیتر آب بمدت 10 روز. برای تک کبوتر 3 قطره دوبار در روز (12 ساعت بین دارو). انروفلاکسین هم همان بیتریل است بنام دیگر. ب). آموکسوسیلین 10% یک قاشق چایخوری در 4 لیتر آب برای 7 روز متوالی. پ). سیپرو انسانی 1/4 قرص بهر کبوتر 2 ساعت قبل از دان بمدت 10 روز. داروی سیپرو بدون نسخه دکتر در کانادا غیر قانونی است. ت). واکسن سالمونلا که حقیر بهیچوجه بدون تشخیص کامل و 100% شناسائی نوع باکتری تجویز نمیکنم چونکه عوارض داره و 100% بیماری رو رفع نمیکنه و دارای ماده سمی است احتمال بروز عکس العمل منفی وجود داره.ث). یکی از بهترین و موثرترین داروها بنظر بنده در رفع ورم پا و بال کبوتر بنام دیوت
(Divet) است که محتوی آن سولفادیازینوم (Sulfadiazynum) مخلوط با تریمتوپرینیوم ( Trimethoprinium) است. بمدت 7 روز, روز اول و دوم نصف قرص و بقیه فقط یک چهارم بهر کبوتر. بعد از اتمام دادن آنتی بیوتیک همیشه بمدت 5 تا 7 روز پروبایوتیک با ویتامین و الکترولایت بکبوترانتان حتما’ بدهید. بیشتر این تقویت ها رو میشه همزمان با آب بکبوتران بدهید. در زمان مشاهده عوارض بیماری حتما’ کبوتر مریض رو در قرنطینه تا بهبود کامل نگهداری کنید. حتی بعد از دادن دارو و بهبود نظری احتمال اینکه کبوتر حمل کننده بیماری شود وجود داره.)#

3). تعداد مناسب کبوتر در هر گنجه بستگی باندازه گنجه داره. بطور کل در گنجه ای باندازه 2 متر در 2 متر بارتفاع 2.5 متر حداکثر حدود 40 کبوتر و باندازه کافی نی بندی + 10% اضافه. 4). استفاده از دارو برای پیشگری بنظر بنده مناسب نیست, فقط داروی ضد انگل (کرم) که مادر تمام مصیبت هاست لازمه. بعضی عشقبازان قبل از جفت انداختن انواع و اقسام دارو بحلقوم کبوتر بی زبان وارد میکنند که بنظر بنده نه تنها نیازی نیست بلکه با از بین بردن باکتریهای خوب کبوتر رو ضعیف میکنه. بنظر بنده کبوتر رو از نظر سلامت بساز و اجازه بده کبوتر خودش با استقامت و مقاومت در مقابل بیماری بجنگه. اگر بعد از کارهای جلوگیری یک و یا چند کبوتری بر اثر اتفاق مریض شد, تنها آنها را معالجه بفرمائید در محیطی جداگانه (قرنطینه(5).آخرین و مهمترین نکته, ورود کبوتر بیگانه در جمع کبوترانتان هر چقدر هم بظاهر سالم بنظر بیآیند اکیدا’ ممنوع. بخاطر آنکه کبوتر جدید شاید نوع باکتری حمل کند که کبوتران شما بیگانه با آن باشند. اگر باید کبوتر بیگانه را قبول کنید حداقل برای چند هفته آنرا در قرنطینه زیر نظر بگیرید و داروی ضد کرم حتما’ فراموش نشود.